Ade cũng muốn giúp. Nhưng từ sau khi một nhân viên ICE bắn chết Renee Macklin Good hai tuần trước đó, bà cố gắng ở trong nhà càng nhiều càng tốt. Ảnh: nơi tưởng niệm Renee Good, công dân Hoa Kỳ bị ICE bắn chết tại khu phố này.
Sáng ngày 17 tháng 1 tại khu nam Minneapolis, một chuyện rất bình thường đã xảy ra: một cô bé 12 tuổi – gọi tắt là E. – có kinh lần đầu.
Từ đó, mọi chuyện lại trở nên bất thường.
Hơn hai tuần qua, lực lượng di trú liên bang đã tràn ngập các khu phố ở Minneapolis trong một đợt truy quét được cho là lớn nhất từ trước đến nay. Bộ An ninh Nội địa nói rằng họ đang “loại bỏ tội phạm khỏi đường phố”, nhưng với cộng đồng di dân và người da màu, nỗi sợ bị bắt giữ khiến họ gần như không dám bước chân ra ngoài.
Chính trong bối cảnh ấy, việc mua một gói băng vệ sinh cho một bé gái lại biến thành một cuộc xoay xở âm thầm, với sự tham gia của một mục sư, nhiều người hàng xóm, và một mạng lưới thiện nguyện kín đáo trải khắp thành phố.
Bé gái – được gọi tắt là E.* – thức dậy buổi sáng, hoảng hốt vì thấy máu – điều bình thường với mọi thiếu nữ – nhưng với em, là cơn hoảng thật sự. Em sống với người cha, không có giấy tờ, sống giữa khu vực đang bị ICE (Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan) tuần tra dày đặc. E. đã phải ở lì trong nhà nhiều tuần lễ, không đi học, không ra đường.
Gia đình em là người không có giấy tờ hợp lệ, và khu phố nơi em ở liên tục bị nhắm đến trong các cuộc bố ráp. E. nghĩ đến việc đi bộ ra tiệm góc phố mua băng vệ sinh, rồi thôi. Em sợ bị chặn lại giữa đường. Em gọi cho cha.
“Tôi dặn con: đừng bước ra ngoài, ở yên trong nhà,” người cha nói.
Ông là một người cha đơn thân. Những tuần gần đây, ông cho biết mình chỉ dám đi làm khi có thiện nguyện viên đưa đón. Đó là lý do ông không thể bỏ việc chạy về khi con gọi.
Không thể bỏ việc giữa chừng, ông gọi cho mục sư của mình – Hierald Osorto, người nói rằng dạo này ông thường xuyên phải giải quyết những tình cảnh như vậy.
“Những chuyện vốn rất thường trong đời sống – những gì xảy ra với thân thể con người – bây giờ đều phải tính thêm đủ thứ cách để giúp đỡ và chăm sóc,” mục sư Osorto nói.
Mục sư Hierald là người đứng đầu một nhà thờ Lutheran nằm trong khu phố đa số cư dân gốc Mỹ La-tinh. Nhà thờ này lâu nay tổ chức phát thực phẩm và trợ giúp cho cộng đồng.
Vừa gác máy với người cha, mục sư gọi cho Lizete, một phụ nữ giữ vai trò điều phối trong giáo đoàn.
Lizete cũng sợ. Cô nói với NPR: “Tôi cảm thấy mắc kẹt. Ngày thường tôi đã ra tiệm mua giúp rồi, nhưng bây giờ không dám.”
Lizete gọi cho một người hàng xóm tên Ade.
“Alo”. Lizete nói: “Có một bé gái đang khóc vì sợ,” Ade nhớ lại.
Ade cũng muốn giúp. Nhưng từ sau khi một nhân viên ICE bắn chết Renee Macklin Good hai tuần trước đó, bà cố gắng ở trong nhà càng nhiều càng tốt. Ade bèn nhờ con gái Fanny đi thay. Fanny là công dân Mỹ, nhưng vẫn lo: “Tôi là người gốc Hispanic, họ chỉ cần nhìn mặt cũng sẽ chặn lại thôi.”
Dù Bộ An ninh Nội địa phủ nhận mọi cáo buộc phân biệt chủng tộc, nhưng nhiều cư dân nói họ phải tính toán từng bước — có nên ra ngoài mua đồ ăn, đi lễ, đi khám bệnh, hay chỉ nên ở nhà. Thường thì câu trả lời là: không.
Thành phố trở nên lặng lẽ, ít xe, ít người đi bộ, xe buýt cũng thưa thớt.
Trên các góc phố, vài nhóm tình nguyện viên làm “quan sát viên”, thổi còi báo động khi thấy đặc vụ ICE.
Một bà cụ 69 tuổi, xin chỉ nêu hai chữ “J.B.”, nói: “Thật lòng, tôi sợ lắm. Nhưng cũng như nhiều người khác, chính nỗi sợ ấy khiến bà quyết tâm hơn. “Trời có lạnh cỡ nào cũng chịu. Việc này quan trọng hơn cái lạnh.”
Nhờ những người gác phố ấy mà Ade và Fanny thấy yên tâm hơn. Họ lấy vài gói băng vệ sinh, lái xe qua con hẻm sau để đến nhà E. “Vào bằng cửa sau an toàn hơn, phía trước hay có đặc vụ đứng,” Ade nhớ lại. E. mở cửa sau cho họ vào.
Sau nhiều giờ, với sự tham gia của năm người và một mạng lưới thiện nguyện trải khắp thành phố, một bé gái mười hai tuổi đã có được miếng băng vệ sinh đầu đời.
Ngày hôm sau, E. được đưa đến một phòng khám “ngầm” dành cho người nhập cư không dám đến bệnh viện công. Một y tá ở đó nhẹ nhàng giải thích cho em về kinh nguyệt, cách chăm sóc cơ thể.
Lizete có mặt hôm đó.
E. hỏi: “Cháu có bị bệnh không?”
Lizete lắc đầu. “Không phải bệnh,” bà nói. “Cháu không có bệnh gì. Mỗi tháng sẽ như vậy. Đó là chuyện bình thường.”
Lizete mỉm cười và nhắc em rằng, dù khó nói với cha, em không hề đơn độc. Sau lưng em là cả một vòng tay của những người phụ nữ trong cộng đồng.
Nguyên Hòa tóm lược
Nguồn: Theo NPR, bài của Jasmine Garsd và Sarah Ventre, phát trong chương trình All Things Considered, ngày 21 tháng 1 năm 2026.
* Nhiều người xuất hiện trong bài này đã yêu cầu không nêu đầy đủ họ tên. Tất cả đều nói họ lo sợ bị ICE trả đũa.
Gửi ý kiến của bạn
