Tại trung tâm Sài Gòn, sau khi sơn nóc chợ Bến Thành với màu đỏ chói chang và sơn nền đường trước chợ với màu xanh vằn vện, đủ “xanh xanh, đỏ đỏ cho em nhỏ nó mừng”[1], thì chế độ cũng đang cho xây dựng công trình tưởng niệm các nạn nhân tử vong trong đại dịch Covid-19 (giai đoạn 2020 - 2021). Tâm điểm của công trình là một tượng đài được tạo hình giọt lệ khổng lồ, bao quanh bởi các bậc tam cấp đồng tâm. Xét về khía cạnh nhân văn, việc xây dựng một không gian tưởng niệm quốc gia để người dân cùng nghiêng mình trước những mất mát to lớn của đồng bào là một ý tưởng cần thiết. Điều này hoàn toàn tương đồng với quan điểm tôi từng chia sẻ trước đây về việc cần xác lập một ngày quốc tang hoặc lễ kỷ niệm chung cho những đồng bào đã nằm xuống trong một giai đoạn bi thương ngắn ngủi nhưng khốc liệt của dân tộc.

Khi một chính đảng tự nhận là “đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân” nhưng lại phải bảo vệ ngày đại hội của mình bằng khí tài trấn áp bạo loạn, đó là lúc chúng ta cần nhìn thẳng vào sự rạn nứt sâu sắc giữa đảng Cộng Sản và nhân dân. Sự an ninh nghiêm ngặt này không phản ánh sức mạnh, mà thực chất là một lời thú nhận gián tiếp về sự yếu thế trong tính chính danh của đảng.

Chưa bao giờ tôi nghĩ mình lại xúc động với thể loại phim tài liệu, cho đến khi xem bộ phim tài liệu “The General” của nữ đạo diễn Laura Brickman (Mỹ), đã làm cho tôi thay đổi suy nghĩ của mình. Tôi thật sự đã rất xúc động, thậm chí, cho đến khi được mời phát biểu về bộ phim ngay sau đó, tôi vẫn còn nghẹn giọng. Vì chỉ mới vài chục giây đầu của phim, những ký ức của tôi về xã hội Việt Nam tưởng chừng đã ngủ yên từ hơn 2 năm qua, sau khi tôi đào thoát khỏi Việt Nam, thì chúng đã sống dậy hầu như trọn vẹn trong tâm trí của tôi. Chúng rõ mồn một. Chúng mới nguyên. Khiến cho tôi cảm giác như mọi chuyện vẫn như mới ngày hôm qua mà thôi.