Hôm nay,  

Giới thiệu sách mới: Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

02/06/202115:56:00(Xem: 10616)

Giới thiệu sách mới:
 
Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

qua vài nhận định, biên khảo của
Nguyễn Vy Khanh

.
nhà Nhân Ảnh xuất bản tháng 5-2021
.
Amazon.com và lulu.com phát hành


blank  
Buổi bình-minh của văn-học chữ Quốc-ngữ đã bừng lên từ nửa cuối của thế-kỷ XIX, nay đã trở thành quá khứ nhưng đã là sỏi đá nền móng! Hơn 150 năm sau, đất nước cũng như con người Việt-Nam đã trải qua biết bao dâu bể, biến suy, chưa biết bao giờ sẽ có thể sống hòa hợp lại được như thời thịnh trị và an bình như tổ tiên xưa. Chúng tôi thiển nghĩ cần có một cái nhìn lại, "ôn cố tri tân" như thường nghe, việc vốn không dễ vì dù chấp nhận hậu sinh là kẻ "phê bình" tối hậu của mọi nền văn học đã qua, nhưng chúng ta hôm nay không thể đọc lại các tác phẩm văn học các thời trước như người thời đó. Các thời đại văn chương đã qua đi và chúng ta có nhìn lại thì mới thấy chúng chỉ là những hiện tượng xuất hiện một thời nhưng không chết, không mất, vì chúng đắp lối, dọn ngõ cho các thế hệ đến sau.
.
Văn-học Miền Nam trong tuyển tập này một phần được giới hạn ở tính "miền Nam lục-tỉnh". Tìm hiểu và nêu lên những đặc-tính nhưng không so sánh và xếp loại theo nghĩa địa phương. Với biên khảo này, chúng tôi có một số nhận định như sau:
 
- Văn-học chữ quốc-ngữ đã khởi đầu từ Miền Nam Lục-tỉnh (Nam kỳ, Cochinchine), từ 1869 với Gia Định Báo - là tờ báo chữ Quốc-ngữ đầu tiên ở Việt-Nam, từ ngày 15-4-1865.
- Nền văn-học chữ quốc-ngữ này xuất hành từ báo chí: các truyện kể, truyện ngắn, thơ, vè, bút ký, nghị luận đã xuất hiện trên các báo thời đầu này trước khi được xuất bản và được gọi là tác phẩm văn học:
- Tác phẩm văn xuôi mang tính văn học đầu tiên được xuất bản là Chuyện Đời Xưa của Trương Vĩnh Ký năm 1866, 74 văn bản bằng chữ Quốc-ngữ, sau đó đến tác phẩm của Trương Minh Ký và Huình Tịnh Của;
- Tiểu-thuyết chữ Quốc-ngữ đầu tiên được xuất bản là truyện Thầy Lazaro Phiền của tác giả tiên phong Nguyễn Trọng Quản vào năm 1887;
- Văn bản kịch nói đầu tiên được xuất bản là Tuồng Joseph của Trương Minh Ký, vào năm 1887;
- Thể loại tự truyện xuất phát với Chơn Cáo Tự Sự (1910) của Michel Tinh.
  
Nhân đây cũng xin xác nhận chúng tôi không phân biệt Nam Bắc vì quan niệm muốn thông-cảm và giải quyết một số vấn nạn lịch-sử, sự hiểu biết tường tận là điểm khởi đầu thiết yếu. Văn-học là một phần quan trọng của văn-hóa và lịch sử một dân tộc và phê bình, nghiên cứu đặc tính địa lý được nhiều nhà phê bình văn học Âu Mỹ xem trọng. Cho nên khi nói đến một số nhà văn thơ – mà không là tất cả những vị đã nổi tiếng, chúng tôi làm công việc văn-học sử, mục-đích phân tích và nhận định, chớ không nhắm kỳ thị địa phương hay đề cao, hạ giá tác-giả nào cả! Tất cả các nhà văn thơ đều thuộc văn-học sử Việt-Nam.
 


Mặt khác, những ảnh-hưởng lên văn-học Việt-Nam nếu có cũng cần được nghiên cứu, ví dụ như nếu Anh quốc hay Tây-ban-nha, Bồ-đào-nha xâm chiếm, đô hộ miền Nam rồi cả nước thay vì thực dân Pháp, thì sinh hoạt văn-hóa và việc nghiên cứu văn-học đã khác chăng? Văn-học dân gian (folklore/oral literature) sẽ được chú tâm hơn? Và ảnh-hưởng trên văn-học bác học?
 
Những bài viết trong tập sách đánh dấu một quãng thời gian viết của chúng tôi. Một cố gắng chủ quan, rời rạc, về một số vấn đề của văn-học bầng chữ Quốc-ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh, không hẳn có tính cách hệ thống. Bài Miền Nam Khai Phóng là bài đầu tiên đánh dấu sự quan tâm và nghiên cứu của chúng tôi với quan niệm “Kiến thức cũng như nghề nghiệp chính thức và nghiệp dư, sau nhiều thập niên hoạt động, cho chúng tôi tâm niệm và ý chí, trong khả năng khiêm tốn và khả thể, đi tìm sự thực và ghi lại cho các thế hệ sau, với hy vọng rằng chỉ có thống nhất nhân tâm và địa lý khi nào những khúc mắc và vấn nạn lịch sử đã được nhìn nhận và giải tỏa”. Bài đã gây tiếng vang về vấn đề, từ khi được xuất hiện trong tuyển tập 1 Văn-Học Nghệ-Thuật Liên Mạng (1996). Một số bài trong tập đã được in trong các tuyển tập biên khảo và một số đã được phổ biến trên các tạp chí cũng như các trang liên-mạng internet. Chúng tôi giới hạn thời gian văn học từ năm 1865 đến 1954, tuy trong vài bài, vì mạch văn hoặc muốn đầy đủ, chúng tôi đi qua lằn ranh thời gian đó, hoặc lặp lại một số chi tiết, sự kiện.
 
Chúng tôi quyết định xuất-bản tuyển tập biên-khảo vào lúc này, dù chúng tôi vẫn muốn cập nhật và đặt lại một số vấn-đề, nguồn cơn. Trong thời gian biên soạn, tập nhận định và biên khảo này, đã được quí thân hữu và văn hữu góp ý và phê phán. Chúng tôi mong tiếp tục được quí độc giả chỉ giáo những sai lầm và thiếu sót cũng như sẵn sàng thảo luận về những quan điểm đưa ra trong tập sách. (NVK)
.
Sách gồm 20 tiểu luận và biên khảo mới hoặc đã được cập nhật:
- Văn-Học chữ quốc-ngữ thời đầu
- Miền Nam khai phóng
- Miền Nam đạo lý
- Văn-học yêu nước
- Tiếng Việt qua một số tác-phẩm chữ quốc-ngữ thời đầu
- Báo-chí từ thời bình minh văn-học chữ quốc-ngữ đến buổi qua phân 1954
- Về Nguyễn Đình Chiểu và lý-luận văn-học
- Trương Vĩnh Ký và các tác-phẩm văn xuôi tiền-phong
- Huình Tịnh Paulus Của
- Trương Minh Ký
- Nguyễn Trọng Quản, Hồ Biểu-Chánh và Ảnh hưởng Âu-Tây trong thể-loại tiểu-thuyết thời đầu
- Thể-loại Tự truyện với Chơn Cáo Tự Sự
- Lê Hoằng Mưu, nhà tiểu-thuyết tiền phong
- Nhìn lại sự-nghiệp hiện-đại hóa của Nguyễn Văn Vĩnh
- Nỗ lực hiện đại hóa tiểu-thuyết của Hồ Biểu-Chánh
- Ngôn-ngữ của tiểu-thuyết Hồ Biểu Chánh
- Nguyễn Thị Manh-Manh
- Hồ Văn Hảo và Thơ Mới hiện-thực
- Thi ca yêu nước của Vũ Anh Khanh
- Đôi nét về Văn-học Công Giáo Việt Nam ​
. ​
Mua sách, liên lạc NXB Nhân Ảnh: Ông Lê Hân
[email protected] - (408) 722-5626
.
Mua online qua Amazon bìa mềm $40:
https://www.amzn.com/1667100106 
.
bìa cứng $45:
https://www.amzn.com/1483499448 



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
-- Chiếc Ghế Marjorie T. Greene Bỏ Lại Ở Georgia: Phép Thử Quyền Lực Trump -- Thượng Viện Bế Tắc Ngân Sách DHS, Cơ Nguy Đóng Cửa Lại Lơ Lửng. -- Cố Vấn Goldman Sachs Từ Chức Sau Khi Tên Mình Xuất Hiện Trong Hồ Sơ Epstein. -- Bộ Trưởng Y Tế RFK Jr. Thú Nhận Từng Hít Cocaine Trên Nắp Bồn Cầu. -- Hạ Viện Muốn Mở Visa H-2C Để Cứu Ngành Xây Dựng Thiếu Thợ. -- Thuế quan Trump 2025: 90% gánh nặng đổ lên vai dân Mỹ. -- Vật Giá Leo Thang, Sợ Cử Tri Nổi Giận, Trump Tính Giảm Bớt Thuế Thép, Nhôm. -- Trump Hủy Quy Định Kiểm Soát Khí Nhà Kính. -- Bạch Ốc rút 15 triệu đô từ ngân sách USAID để thuê vệ sĩ cho Russell Vought. -- Tòa Liên Bang Chặn Ngũ Giác Đài Trừng Phạt TNS Mark Kelly. -- Hoa Kỳ Từng Chi 32 Triệu MK Để “Gửi Nhờ” 300 Di Dân, Rồi Lại Tốn Tiền Đưa Về. -- Chicago: Thẩm Phán Liên Bang Chặn Trump Cắt Tiền Trợ Cấp Y Tế. -- Minnesota: Thẩm Phán Nói ICE Cố Tình Cản Luật Sư, Ra Lệnh Chấn Chỉnh Gấp...
Thực tế: các Thống đốc Cộng Hòa đếm lại từng lá phiếu trong 20 năm và chỉ thấy có 24 trường hợp người không phải công dân bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử ở Mỹ từ năm 2003 đến 2023. Cộng Hòa ghét phiếu phụ nữ vì họ bầu Dân Chủ cao hơn nam giới 12%. Hiện nay 1/3 phụ nữ có giấy tờ chứng minh quốc tịch nhưng sai tên hiện tại của họ, chủ yếu là do đổi tên khi kết hôn, dự kiến 34% phụ nữ có thể bị từ chối bỏ phiếu nếu không có đủ giấy tờ cần thiết; trong đó 80 triệu phụ nữ đổi tên theo họ chồng nhưng không ra tòa đổi tên đúng thủ tục.
Trước khi bước chân vào Trung tâm Xử lý Di trú Dilley mùa thu năm ngoái, bé Maria Vargas, 6 tuổi, là một đứa trẻ sống đúng nghĩa tuổi thơ: buổi sáng đến trường, buổi chiều về nhà ở New York, vừa vẽ vời vừa chơi với con mèo Milo, thỉnh thoảng ôm sách truyện đi ngủ trên chiếc ghế sofa trong căn hộ chật mà ấm. Chỉ vài ngày sau khi gia đình bị bắt và chuyển xuống trại Dilley ở miền Nam Texas, mọi thứ sụp đổ. Em bị bắt nhốt vào một nơi “giống nhà tù hơn là trung tâm chăm sóc”, lính gác đi lại suốt hành lang, ánh đèn trắng không bao giờ chịu tắt. Vốn đã bỏ tả từ lâu, em bỗng tè dầm trở lại, lúc thì ướt quần, lúc thì ướt cả chăn. Đêm nào Maria cũng khóc, hỏi mẹ bao giờ mới được về căn hộ của mình ở New York, về với cô giáo, với Milo. Có khi em còn van xin được… bú mẹ lại như hồi còn bé xíu, chỉ để tìm chút an toàn trong vòng tay mẹ.
Chính quyền T.T Trump đã đề xuất một thay đổi lớn về luật “gánh nặng xã hội”. Luật này được sử dụng để quyết định xem một người có đủ điều kiện để nhận thẻ xanh hoặc chiếu khán di dân hay không. Đề xuất này sẽ cho phép các viên chức Sở Di Trú từ chối đơn xin dựa trên đánh giá mang tính chủ quan của họ. Kể từ năm 1999, “Gánh nặng xã hội” đã có một định nghĩa rõ ràng: một người bị xem là gánh nặng xã hội nếu họ phụ thuộc chủ yếu vào chính phủ để đáp ứng các nhu cầu cơ bản, thông qua việc nhận (a) Trợ cấp tiền mặt (như SSI hoặc phúc lợi xã hội), hoặc (b) Chăm sóc dài hạn tại bệnh viện do chính phủ tài trợ.
Theo nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc Trường Y Harvard thực hiện, đăng trên tập san y khoa Journal of the American Medical Association (JAMA), thói quen uống cà phê có caffeine hoặc trà mỗi ngày có liên quan đến nguy cơ sa sút trí tuệ thấp hơn, tốc độ suy giảm nhận thức chậm hơn và khả năng tư duy được duy trì tốt hơn theo thời gian. Nghiên cứu này dựa trên dữ liệu quan sát dài hạn của gần 132.000 người trưởng thành khỏe mạnh tại Hoa Kỳ, được theo dõi từ đầu thập niên 1980 đến năm 2023. Nguồn dữ liệu lấy từ hai công trình lớn là Nurses’ Health Study và Health Professionals Follow-Up Study, bao gồm các y tá, bác sĩ và nhân viên y tế, những người được cập nhật đều đặn về thói quen sinh hoạt, chế độ ăn uống và tình trạng sức khỏe trong nhiều thập niên.
Khi Noah Hulsman, chủ một cửa hàng ván trượt ở Louisville, Kentucky, biết rằng mình không còn đủ điều kiện nhận trợ cấp liên bang để chi trả cho gói bảo hiểm y tế "Vàng" thuộc Đạo Luật Chăm Sóc Sức Khỏe Hợp Túi Tiền (ACA), người đàn ông 37 tuổi này đã chọn một gói bảo hiểm thấp hơn. Nhưng mức khấu trừ (deductible) của gói này chiếm tới khoảng 1/4 thu nhập hàng năm của anh. Một người khác, bà Loretta Forbes, nhận ra sẽ phải hủy gói bảo hiểm của mình sau khi phí bảo hiểm hàng tháng trên thị trường ACA tăng gấp mười lần vào năm 2026. Vì vậy, người phụ nữ 56 tuổi sống ở ngoại ô Nashville, Tennessee này đã bắt đầu phải hạn chế các loại thuốc trị viêm khớp dạng nhẹ của mình. Chồng của bà, ông Jim, đã nghỉ công việc thợ sửa chữa vặt mà ông chỉ vừa mới bắt đầu để tìm kiếm một công việc có chế độ bảo hiểm.
Từ một tiệm bán len nhỏ mang tên Needle & Skein, giữa lòng thành phố Minneapolis đang nhiều xao động, một phong trào đặc biệt khởi lên: chiếc mũ len đỏ có dòng chữ “Melt the ICE” – “Làm tan ICE,” tượng trưng cho tiếng nói phản đối các hành động cứng rắn của cơ quan Di trú và Hải quan Hoa Kỳ. Vài tuần trước, không khí ở tiệm vốn đầy tiếng cười của những người đan len thân quen bỗng trở nên nặng nề. Tin dữ về Renee Good, một công dân Mỹ thiệt mạng trong vụ nổ súng có dính líu đến nhân viên ICE, rồi đến Alex Pretti bị bắn chết sau đó, khiến nhiều người Nguyễn tê tái. “Người Minnesota thường không nói thẳng, nhưng chỉ nhìn nhau là biết có chuyện lớn,” anh Paul Neary, nhân viên của tiệm, kể lại.
Niềm vui trong mùa xuân theo truyền thống của dân tộc Việt là những thời khắc nghỉ ngơi sau các vụ mùa, hành hương các kiểng chùa, để rồi ngồi thư giãn với tách trà, nhìn ngắm hoa mai, cành đào... Và dĩ nhiên, còn nhiều niềm vui khác khi gió xuân thổi tới. Bên câu đối đỏ chúc cho năm mới an vui, cũng là những dòng thơ mang nhiều đạo vị, những dòng thơ khi đọc lên là thấy hỷ lạc, an bình. Như thế, tập thơ Một Đóa Trà My của nhà thơ Thiện Trí đã hiển lộ
Cộng đồng người Việt hải ngoại trong dịp kỷ niệm 50 năm Tháng Tư Đen đã phẫn nộ khi chính quyền CSVN vẫn bóp méo lịch sử, diễn giải lịch sử theo hướng có lợi cho “bên thắng cuộc”. Và năm nay, nhân dịp 250 năm lập quốc Hoa Kỳ, những cộng đồng da màu đang chứng kiến chính quyền Mỹ làm điều tương tự, bóp méo, viết lại lịch sử cho người da trắng.
-- Minnesota: Chính Quyền Trump Tuyên Bố Chấm Dứt Đợt Bố Ráp Di Trú Liên Bang Kéo Dài Hơn Hai Tháng. -- Hạ Viện Thông Qua SAVE America Act. -- Sở Thuế Vụ Tiết Lộ 47,000 Hồ Sơ Cho DHS. -- Các Nạn Nhân Trong Vụ Epstein Phẫn Nộ Trước Thái Độ Của Pam Bondi. -- Từ 1/3, Sở Hữu Thẻ Xanh Không Còn Được Vay Vốn SBA. -- Chính Quyền Trump Đuổi Công Tố Viên Do Hội Đồng Thẩm Phán Bổ Nhiệm. -- Trump "Cấm Cửa" Hai Thống Đốc Dân Chủ Khỏi Buổi Họp Tại Tòa Bạch Ốc. -- FDA Bác Đơn Xin Cấp Phép Vắc-xin Cúm mRNA Của Moderna. -- Chính Quyền Liên Bang Siết Chặt Nguồn Tiền Nước Ngoài Đổ Vào Các Đại Học Mỹ. -- Trump Dùng Ngân Sách Quốc Phòng Để "Cứu" Ngành Điện Than. -- Boston: Chính Sách Chủng Ngừa Của RFK Jr. Sẽ Gặp Thẩm Phán Từng Chặn Trump. -- Gallup Ngưng Thăm Dò Mức Tín Nhiệm Tổng Thống Sau Gần 90 Năm. -- Apple News Bị Cáo Buộc Thiên Vị Cánh Tả, FTC Gửi Thư Cho Tim Cook. -- Công Ty Phụ Kiện Súng Bồi Thường 1.75 Triệu MK Vụ Thảm Sát Buffalo...
LA MESA, California (VB) — Một bác sĩ gốc Việt ở La Mesa (quận San Diego, California) đã bị khiển trách công khai vì đã kê đơn thuốc cho một bệnh nhân có tiền sử dị ứng, dẫn đến cái chết của bệnh nhân này, theo bản tin đài CBS 8.
mỗi ngày quên thêm vài chữ mở kinh học lại từng dòng trí nhớ làm như vô sự hơi đâu mà thuộc sắc không mỗi ngày lùi thêm vài tuổi thấy mình thơ dại hơn xưa tóc trắng còn bay mấy sợi nghe chim cổ tích ban trưa
-- Bồi thẩm đoàn từ chối truy tố 6 dân cử Dân chủ vì video kêu gọi quân đội “khước từ lệnh bất hợp pháp” của Trump. -- Chính quyền Trump hạ cờ cầu vồng ở Stonewall, giới hoạt động LGBTQ+ phẫn nộ. -- Mỹ: Việc Làm Cải Thiện, Nợ Công Vẫn Bị Cảnh Báo Vượt Kỷ Lục Lịch Sử. -- “Hồ sơ Epstein” mới lộ thêm các mối liên hệ của Trump, Lutnick và em trai Elon Musk. -- Trump cho luật sư “Stop the Steal” xem tin mật bầu cử 2020, giới an ninh lo bị lạm dụng. -- Thăm dò: Dân Mỹ quay lưng với chính sách nhập cư – trụ cột của ông Trump -- Dân biểu Cộng Hòa đòi điều tra Bad Bunny vì tiết mục Super Bowl “đáng lo ngại”. -- Hoa Kỳ Tụt Hạng Trong Bảng Xếp Hạng Tham Nhũng Toàn Cầu. -- Pam Bondi bị tố để lộ danh tính nạn nhân trong hồ sơ Epstein. -- Liên Hiệp Quốc thúc Mỹ trả gần 4 tỷ đô nợ, cảnh báo nguy cơ mất quyền biểu quyết. -- Trump nói chống thôn tính West Bank nhưng né chi tiết. -- ICE sẽ tham gia an ninh World Cup 2026, dấy lo ngại siết di trú mùa đá bóng. -- Trump dọa cắt hơn 1,5 tỷ
Mẹ, Bà Nội, Bà Ngoại, Bà Cố của chúng tôi: Bà quả phụ NGUYỄN ĐÌNH LIỄN, Nhũ danh PHAN THỊ ĐINH, Pháp danh Nguyên Thủy, Sinh ngày 23 tháng 7 năm 1932 tại Bao Vình, Hương Trà, Thứa Thiên. Mất ngày 8 thăng 2 năm 2026 tại Villa Park, California. Hưởng đại thọ 93 tuổi Tang lễ sẽ được cử hành vào ngày thứ Bẩy 28 tháng 2 năm 2026 tại Fairhaven Memorial Park & Mortuary, 1702 Fairhaven Avenue, Santa Ana, California 92705. Từ 9:00 A.M tới 1:00 P.M
Pew: bây giờ chỉ còn 34% Công giáo da trắng (giảm 5%), 14% Công giáo gốc Tây Ban Nha (giảm 8%), 40% Tin Lành da trắng (giảm 15%) tin Trump hành xử có đạo đức.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.