Hôm nay,  

Chiều buông… (đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

18/12/202106:32:00(Xem: 7693)
blankBìa sách Khong Đứng Mãi Trong Tranh, và tác giả Lê Chiều Giang
  .

Chiều buông…

 

(đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

 

Đỗ Nghê

 

 

 

Không biết nên gọi Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang là gì cho đúng? Tùy bút? Không phải. Tản mạn? Không phải. Viết ngắn? Không phải. Thơ... Ừ, thơ. Đúng là thơ rồi. Nó cuốn hút. Nó xao xuyến. Nó ray rứt. Nhưng, thực ra thì nó có hơi hướm của một hồi ký hơn với rất nhiều những năm, những tháng, những ngày... cùng với những yêu thương, khóc giấu, khổ đau… Nhưng hình như vẫn không phải là hồi ký, tuy dàn trải cả một đời người, một kiếp người. Tôi biết mình vẫn cứ lẽo đẽo tìm theo những rêu phong của ngày tháng cũ (64). Nó trộn lẫn thơ với nhạc với họa, âm thanh và màu sắc, tưởng tượng và sự kiện. Nó tuôn chảy như một dòng sông, “yên ba giang thượng” mỗi khi chiều xuống…

 

 

Ta có thể hỏi tò mò: Khi muốn Không đứng mãi trong tranh thì người ta làm cách nào? Mà thiệt ra có mấy cách đâu! Những bức tranh đời đó. Một bức bị xé toang với những lời chát đắng. Một bức bị giấu nhẹm với nước mắt và giận hờn. Một bức với những sắc màu sặc sỡ như để bù đắp mà không kịp hoàn tất, để rồi vùi theo với nhan sắc trăm năm.

 

 

Không đứng mãi trong tranh là lúc muốn xổ lồng bay xa. Thiệt không dễ! Bởi muốn bay mà vẫn còn ngập ngừng e sợ. Cái gì làm cho ngập ngừng, e sợ, nấn ná?

Và tôi cứ lẳng lơ, tôi rất lẳng lơ viết những chữ mông lung, vật vờ như gió… sáng trưa chiều tối với hằng tỷ bức email như vậy.

Vẫn có một bờ vực còn đó. Một giới tuyến không thể vượt qua.

Tôi biết mình không được bước xa hơn, dù chỉ là một inch nhỏ. Chúng tôi  dừng lại, đứng ngay ngắn ngay lằn ranh khắt khe nhất của định mệnh. Với tới nhau qua khoảng không gian xa vời ngàn dặm, mù tăm (156).

 

 

Nhưng tuổi vẫn chẳng tha người. Đó là khi người ta “Kên” với tuổi đời. Khi chợt nghĩ tới số 60, tôi nhắm mắt uống thêm ba hớp café một lúc...  Nếu café mà làm tan biến mất được cái số đáng sợ này, chiều nay tôi tình nguyện uống thêm vài ngàn ly nữa…

Phản ứng với số 60 dễ ghét, tôi tiếp tục măc jeans bó sát, áo trễ xuống thêm chút nữa và luôn đi giày cao gót… khua vang, vọng theo mỗi bước chân. Tôi cố gắng hết sức để nhìn như 50 hay trẻ hơn thế… (145).

 

Để rồi chợt nhận ra “thế gian hằng như mộng”:

 

Thiên hạ hay bàn về những điều bất biến, những bền bỉ trăm năm… tôi tính theo phút theo giây.

Những bóng những bọt của đời người (148).

 

Giật mình,

Ta

Chắc phải… yêu thôi.

 

(Liều mạng, 151).

 

Khi yêu thương và được yêu thương, tháng ngày như ngắn lại, tôi sợ đời sẽ hết, tôi sợ ngày sắp hết… Và chúng tôi hấp tấp vội vàng. Vội vàng nhưng… “tinh khiết”.

Một thứ “tình yêu hàm thụ”.

 

Tôi về lại vị trí mình đang đứng, ngó mông ra cuối chân trời, thấy có những óng ánh của hai chữ “Đạo đức”. Với tôi, nó không chỉ phù phiếm mà rất nhiều khi mang ý nghĩa của những người Dại dột, không biết sống và chẳng bao giờ dám sống. (159).

 

Thấy không, xổ lồng bay xa đâu có dễ.

 

Đứng mãi trong tranh

Đóng vai:

Góa phụ

Sáng nay ta

Ra với mặt trời

Như kẻ xa xôi về lại trái đất…

 

Rồi nhìn quanh quất, vội vã lại bước vào trong tranh:

 

… Diễn tiếp

Hỡi thế gian

Ta

Bỏ cuộc chơi.

(Đầu hàng,103).

 

 

Duyên chăng? Nghiệp chăng? Từ những ngày còn thơ đọc mà chẳng cần hiểu với Krishnamurti Tagore, Khalil Gibran, Hermann Hesse… Những ngày lang thang phòng tranh, Pagode, Givral… Những ngày trốn học, cà phê góc phố, bỏ Lễ nhà thờ, canh giờ về muộn…

Những ngọn lửa nhỏ cứ ngún dần như thể đợi một cơn gió. Và gió đã bùng lên.

 

Bước vào trong tranh, có lúc như ngựa chứng, tóc bờm tung bay như phi nước đại, cổ vươn cao ngoằng hí vang, cho nên không ngạc nhiên khi tranh thiếu nữ của NĐ luôn kề bên một bóng ngựa phi đường xa dưới bóng trăng huyền hoặc lẫn bóng tối u mê giữa ngàn lá biếc.

Sự cách điệu không hài hòa làm cho gương mặt có sắc sáng như trăng, lại thêm chút bóng tối của u mê (11).

 

 

Lê Chiều Giang viết Không đứng mãi trong tranh có khi như thơ, có khi như nhạc, như họa. Giọng điệu đôi khi ngổ ngáo, khinh bạc, nhưng ẩn chứa bên trong là rụt rè, bẽn lẽn, đắn đo…

Cái đó làm cho Không đứng mãi trong tranh đáng đọc, để thấy thương hơn một nhan sắc, một tính cách, một số phận như dòng sông những buổi chiều về...

 

 Chiều buông

Trên dòng sông cuốn mau…

…………………….

 

Về đâu?

Bọt bèo tuôn khắp nơi…

 

Để rồi, nhận ra cõi vô lượng tâm:

 

“Bể sầu không nhiều, nhưng cũng đủ yêu…”

 

(Chiều về trên sông, Phạm Duy)

                   

 

(ĐN Saigon,12.2021)

 



 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Người Pháp gặp nhau, bắt tay, hoặc ôm hun ở má, tay vừa vỗ lưng vài cái nếu thân mật lắm, buông ra, nhìn nhau và hỏi «Mạnh giỏi thế nào?». Người Pháp mang tâm lý sợ sệt, nhứt là sợ chết sau nhiều trận đại dịch, từ dịch Tây-ban-nha giết chết gần phân nửa dân số âu châu. Người Tàu, gặp nhau, chào và hỏi ngay «Ăn cơm chưa?». Ăn cơm rồi là hôm đó sống hạnh phúc vì phần đông người Tàu đói triền miên. Trốn nạn đói, chạy qua Việt nam tỵ nạn, vẫn còn mang nỗi ám ảnh nạn đói. Còn người Việt nam xứ Nam kỳ chào nhau và hỏi thăm «Mần ăn ra sao?». Gốc nghèo khó ở ngoài Bắc, ngoài Trung, đơn thân độc mã, vào Nam sanh sống giữa cảnh trời nước mênh mông, đồng hoang lau sậy, thoát cái nghèo là niềm mong ước từ lúc rời người làng, kẻ nước.
Ông Trump đã từng hứa hẹn nhiều lần sẽ chấm dứt chương trình DACA. Đây là chương trình do Tổng thống Obama lập ra trong năm 2012. Ông John Roberts, người đứng đầu Tối Cao Pháp Viện, nói rằng hành pháp Trump đã không tuân theo các quy tắc để đưa ra quyết định đúng đắn.
Cố vấn y tế của Bạch Ốc là Bác Sĩ Anthony Fauci hôm Thứ Ba, 23 tháng 6 nói rằng nhiều vùng của nước Mỹ đang chứng kiến “sự gia tăng mạnh” trong truyền nhiễm vi khuẩn corona.Trong khi tiểu bang New York đang thấy sự sút giảm của các trường hợp bị lây Covid-19, các tiểu bang khác đang chứng kiến sự gia tăng các trường hợp mà “phản ánh sự gia tăng trong lây lan cộng đồng,” theo BS Fauci, giám đốc Viện Dị Ứng Và Bệnh Truyền Nhiễm Quốc Gia, đã nói trong phiên điều trần trước Ủy Ban Năng Lượng Và Thương Mại Hạ Viện. “Đó là điều mà tôi thực sự rất quan tâm.”
Lý do là vì khoang mũi của bạn sản xuất khí nitric oxide phân tử, mà các nhà hóa học viết tắt là NO, làm tăng lưu lượng máu qua phổi và tăng nồng độ oxy trong máu. Hít thở bằng mũi mang NO thẳng vào phổi, nơi nó giúp chống lại việc truyền nhiễm vi khuẩn corona bằng việc ngăn chận sự sinh trưởng bằng cấp số nhân của vi khuẩn corona trong phổi. Nhưng nhiều người tập yoga cũng nhận được lợi ích của việc hít thở bằng mũi thay vì bằng miệng. sự dung nạp oxy nhiều hơn của máu có thể làm cho con người cảm thấy tươi tắn và mang lại độ dẻo dai lớn hơn.
Ít nhất 30 tiểu bang trên khắp Hoa Kỳ - 60% - đang báo cáo sự gia tăng các trường hợp nhiễm vi khuẩn corona trong tuần qua, so với tuần trước, theo CNN cho biết hôm Thứ Năm, 25 tháng 6. Trong số các tiểu bang, 13 tiểu bang báo cáo tăng 50% hoặc cao hơn. Các trường hợp mới đang có xu hướng giảm ở 11 tiểu bang, trong khi 9 tiểu bang đang thấy số lượng ổn định. Ngoài ra, Giám Đốc Các Trung Tâm Kiểm Soát và Ngăn Ngừa Bệnh Tật Hoa Kỳ (CDC) là Bác Sĩ Robert Redfield hôm Thứ Năm nói rằng Hoa Kỳ có thể mới tính được khoảng 10% số lượng người bị nhiễm vi khuẩn corona. CDC đã xem xét các xét nghiệm kháng thể được thực hiện trên cả nước để xem có bao nhiêu người bị nhiễm trùng trong quá khứ mà không được chẩn đoán tại thời điểm đó và thấy nhiều trường hợp hơn đã được báo cáo chính thức. “Một ước tính sơ bộ tốt hiện nay là 10-1,” theo Red Redfield nói trong một cuộc họp báo.
Tổng Thống Donald Trump đã đích thân yêu cầu một bức tượng của một vị tướng Liên Minh được đặt lại sau khi những người biểu tình ở Washington xô sập tượng đài xuống, theo NBC News cho biết hôm Thứ Năm, 25 tháng 6. Bài báo tường trình rằng tổng thống Hoa Kỳ đã gọi cho thư ký bộ nội vụ David Bernhardt và yêu cầu Dịch Vụ Công Viên khôi phục tượng đài đã sụp đổ cho Albert Pike, một nhân vật cao cấp trong lực lượng quân đội miền nam ủng hộ chủ nghĩa nô lệ.
Hơn bốn tháng trước khi đối mặt với các cử tri, Tổng Thống Donald Trump xuất hiện tại một trong những điểm yếu nhất của nhiệm kỳ tổng thống của ông, với một vài dấu hiệu cho thấy các cuộc khủng hoảng sức khỏe và dân sự mà ông hiện đang đối mặt sẽ giảm bớt và một loạt các cuộc thăm dò quốc gia cho biết nếu cuộc bầu cử được tổ chức hôm nay, 25 tháng 6 năm 2020, ông sẽ thua nặng, theo CNN cho biết hôm Thứ Năm, 25 tháng 6. Trump vẫn thích những lợi thế khá lớn dành cho một tổng thống đương nhiệm và đặc biệt là trong thời đại của chính ông,5 tháng có thể cảm thấy như nhiều kiếp sống.
Vào Thứ Sáu, ngày 26 tháng Sáu, 2020, Ban Phát triển Kinh tế Thành phố sẽ ra mắt buổi hội thảo Trợ cấp Kinh doanh, cung cấp $5,000 tài trợ cho các doanh nghiệp nếu hội đủ điều kiện vì bị ảnh hưởng của dịch COVID-19. Các doanh nghiệp địa phương quan tâm đến các chương trình tài trợ và các khoản trợ cấp kinh doanh khác, xin đăng ký trực tuyến miễn phí tại ggcity.org/biz-webinars cho các hội thảo trực tuyến ZOOM được thực hiện bằng tiếng Anh (8:00 sáng), tiếng Việt (9:00 giờ sáng), tiếng Hàn (10:00 giờ sáng) và tiếng Tây Ban Nha (11:00 giờ sáng) vào ngày 26 tháng 6. Để đăng ký trực tuyến cho Trợ cấp hỗ trợ doanh nghiệp (Micro-Business Relief Grant), hãy truy cập ggcity.org/businesses.
Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ đã phán quyết vào Thứ Năm, 25 tháng 6 năm 2020, có lợi cho chính quyền Trump trong một vụ kiện di dân quan trọng, xác định rằng luật liên bang giới hạn khả năng xin tị nạn để kháng cáo quyết định rằng ông/bà ấy thiếu sự sợ hãi đáng tin cậy về sự hành hạ từ quê hương của ông/bà ấy không vi phạm Hiến Pháp. Phán quyết này có nghĩa là chính phủ Mỹ có thể trục xuất người tìm kiếm tị nạn mà không cho phép họ lập hồ sơ kiện tới chánh án liên bang. Phán quyết tỉ số 7-2 áp dụng cho những người thất bại các đợt cứu xét tị nạn đầu, khiến cho họ có điều kiện để bị trục xuất nhanh.
Thiệt đọc mà muốn ứa nước mắt luôn. Sao mà xui xẻo dữ vậy Trời? Tôi sống theo kiểu check by check, có đồng nào xào đồng đó, chưa bao giờ dư ra được một xu. Hai tháng trước, vì (hay nhờ) dịch Vũ Hán, nhà nước Hoa Kỳ thương tình gửi phụ thêm cho 1,200.00 USD. Trộm nghĩ mình cũng đã đến lúc gần đất xa trời rồi nên lật đật bỏ số tiền này vô ngân hàng, dành vào việc hoả táng. Vụ này tui đã dọ giá rồi, tốn đâu cỡ gần ngàn. Vài trăm còn lại để con cháu mua chút đỉnh hương hoa, cho nó giống với người ta, ngó cũng phần nào đỡ tủi.
Có vẻ như con người thời nay càng lúc càng trở nên lười biếng, thụ động; nhất là từ khi nhân loại bước vào kỷ nguyên tin học, truyền thông liên mạng. Tin học đã đem con người khắp hành tinh gần lại với nhau, nhưng chỉ trong khoảng thời gian ngắn, chính nó bị con người lạm dụng để bóp méo, biến dạng sự thực cho những mục tiêu bất chính của cá nhân, bè phái.
New York, New Jersey và Connecticut đã ban hành một khuyến cáo đi lại vào Thứ Tư, 24 tháng 6 năm 2020, yêu cầu những người đến từ các tiểu bang có tỷ lệ vi khuẩn corona cao phải cách ly trong 14 ngày, theo bản tin của CNN cho biết. Thống Đốc New York Andrew Cuomo, Thống Đốc New Jersey Phil Murphy và Thống Đốc Connecticut Ned Lamont cho biết lời khuyên đi lại áp dụng cho bất kỳ ai đến từ một tiểu bang có tỷ lệ thử nghiệm dương tính cao hơn 10 trên 100,000 cư dân trên trung bình 7 ngày hoặc một trạng thái với tỷ lệ dương tính 10% hoặc cao hơn so với trung bình 7 ngày. “Chúng tôi phải đảm bảo vi khuẩn không xuất hiện trên máy bay,” Cuomo nói. “Chúng tôi đã làm việc rất chăm chỉ để giảm tốc độ truyền nhiễm vi khuẩn và chúng tôi không muốn thấy nó tăng lên,” theo ông nói thêm.
Quân đội Mỹ đang triển khai những con số “chưa từng có” tới khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, làm tăng nguy cơ xảy ra đụng độ với hải quân Trung Quốc, theo một quan chức cấp cao của Trung Quốc cho biết hôm Thứ Ba, 23 tháng 6. Các căng thẳng giữa hai siêu cường đã tăng vọt trên nhiều mặt trận kể từ khi Tổng Thống Donald Trump nhậm chức năm 2017, với cả hai nước nắn gân ngoại giao và quân sự. Các hoạt động “tự do hàng hải” thường xuyên của Hoa Kỳ ở Biển Đông - nơi Trung Quốc và các nước láng giềng có tranh chấp – làm tức giận Bắc Kinh, và hải quân Trung Quốc thường cảnh báo tàu Mỹ.
Bất chấp các viên chức y tế công cộng hàng đầu của quốc gia mâu thuẫn với ông, Tổng Thống Donald Trump vẫn tiếp tục khẳng định vi khuẩn corona “đang biến mất” - khi ông tiếp tục thúc đẩy các tiểu bang mở lại nền kinh tế của họ và đẩy mạnh vận động tái tranh cử của ông. Ngay cả khi chuyên gia hàng đầu của chính phủ về bệnh truyền nhiễm, Bác Sĩ Anthony Fauci cảnh báo các nhà lập pháp hôm Thứ Ba về sự cần thiết phải tiếp tục hoặc tăng các biện pháp phòng ngừa mạnh mẽ để ngăn chặn cái mà ông gọi là “sự gia tăng đáng lo ngại,” Trump, phát biểu tại một nhà thờ lớn ở tiểu bang nóng Arizona có rất nhiều người ủng hộ không đeo mặt nạ, bác bỏ những lo ngại về COVID-19. “Nó đang đi khỏi,” ông Trump nói thế, gọi vi khuẩn corona “tai họa” và lập đi lập lại rằng sự gia tăng các trường hợp lây nhiễm vi khuẩn corona tại Hoa Kỳ có thể là do gia tăng thử nghiệm.
Trong khi thế giới vật lộn với đại dịch COVID-19 đang diễn ra, một nghiên cứu mới cho thấy các kháng thể - protein được tạo ra bởi hệ thống miễn nhiễm có thể bảo vệ chống tái nhiễm trùng - có thể mờ dần ít nhất 2 tháng sau khi bị nhiễm ở một số người đã bình phục từ vi khuẩn. Nghiên cứu được thực hiện tại TQ và được phổ biến trên tạp chí Nature Medicine. Đặc biệt, các tác giả của nghiên cứu phát hiện ra rằng những người bị lây Covid-19 mà chưa bao giờ phát triển các triệu chứng thì có thể thấy kháng thể của họ mờ nhạt nhanh hơn những người đã thử nghiệm dương tính đối với vi khuẩn và cũng giảm theo các triệu chứng của nó.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.