Hôm nay,  

Charlie Kirk muốn đức tin Cơ đốc giáo trở thành di sản của ông. Kirk tin vào điều gì?

15/09/202516:27:00(Xem: 2310)
blank

Charlie Kirk muốn đức tin Cơ đốc giáo trở thành di sản của ông. Kirk tin vào điều gì?
 

Bài viết sau đây của nhà báo Taylor Seely trên tờ Arizona Republic ngày 14/9/2025. Phóng viên Richard Ruelas của báo này cũng đã đóng góp vào bài viết này. Bài có nhan đề "Charlie Kirk wanted Christian faith to be his legacy. What did he believe?" (Charlie Kirk muốn đức tin Cơ đốc giáo trở thành di sản của ông. Kirk tin vào điều gì?).Bài viết được dịch toàn văn như sau.
.
Tóm tắt:
-- Charlie Kirk coi đức tin tôn giáo của mình là di sản quan trọng nhất.
-- Kirk chỉ trích sự phân ly giữa nhà thờ và nhà nước, tin rằng đạo đức Cơ đốc nên ảnh hưởng đến việc ban hành luật.
-- Kirk và vợ ông đã quảng bá ý tưởng phụ nữ trong hôn nhân phải "phục tùng [chồng] theo lời dạy từ Kinh Thánh." ("biblical submission" for women within marriage)
.
Charlie Kirk trở thành một lực lượng chính trị nổi tiếng với khả năng tập hợp giới trẻ ủng hộ Tổng thống Donald Trump. Nhưng đức tin tôn giáo của ông là di sản mà ông nói rằng ông hy vọng sẽ tồn tại mãi mãi. "Tôi muốn được nhớ đến vì lòng dũng cảm và đức tin của mình. Đó sẽ là điều quan trọng nhất. Điều quan trọng nhất là đức tin của tôi," Kirk nói vào tháng 6/2025 trên một podcast.
.
Trong các cuộc tranh luận, bài phát biểu và chương trình phát sóng trên internet "The Charlie Kirk Show", ông đã nhấn mạnh các quan điểm bảo thủ và vận động cho các chính trị gia Đảng Cộng hòa. Ông khuyến khích thính giả hãy theo Chúa, kết hôn sớm, sinh con và đặt gia đình lên hàng đầu.
.
Ông nhấn mạnh các giá trị Judeo-Christian và thường xuyên phát biểu tại Nhà thờ Dream City Church ở Phoenix. Nhà thờ này thuộc hệ phái Pentecostal (Ngũ Tuần), một nhánh của đạo Tin Lành (Protestantism). Mục sư của nhà thờ, Luke Barnett, cho biết ông đã gặp Kirk vào năm 2020, sau khi Kirk bắt đầu đến nhà thờ và muốn thuê không gian này. Không rõ liệu Dream City có phải là nhà thờ chính thức của Kirk hay không.
.
Phó Tổng thống JD Vance, người theo Công giáo La mã, đã gọi Kirk là người theo đạo Tin lành, nói rằng họ thường xuyên tranh luận về "ai đúng về những vấn đề giáo lý nhỏ nhặt". Vì yêu Chúa, anh ấy muốn hiểu Ngài.
.
Kirk đã thành lập Turning Point Faith, một chi nhánh mới của tổ chức mình, vào năm 2022. Nó tìm cách giúp các nhà thờ tham gia vào các hoạt động xã hội nhiều hơn để xã hội có thể "trở lại các giá trị Cơ đốc giáo nền tảng". Mặc dù gần đây nhất là vào năm 2018, Kirk đã nói rằng chính trị và tôn giáo không nên trộn lẫn, nhưng ông đã thay đổi suy nghĩ. Trong bài phát biểu tháng 4 năm 2022 tại một nhà thờ ở St. Louis, ông nói rằng ông đã nghiên cứu quan điểm tôn giáo của các nhà lập quốc và hối tiếc vì đã không đưa các nhà thờ dấn thân vào chính trị sớm hơn.
.
"Tôi đã cầu xin Chúa tha thứ," ông Kirk nói trong bài phát biểu đó. Trong phát thanh podcast của mình, ông đã chỉ ra những đoạn Kinh Thánh nhấn mạnh việc cải thiện phúc lợi của quốc gia như một động lực.
.
Kirk đã bị ám sát trong khi đang tranh luận với sinh viên đại học tại một khuôn viên trường đại học ở Orem, Utah vào ngày 10 tháng 9. Ngồi dưới lều, ông khuyến khích sinh viên, học sinh thách thức ông về các vấn đề chính trị, triết học và tôn giáo. Ông đặt tên cho định dạng này là "Prove Me Wrong" (Hãy Chứng Minh Tôi Sai), và nó ngày càng phổ biến dưới sự tổ chức của ông, Turning Point USA, mà ông thành lập vào năm 2012 khi mới 18 tuổi.
.
Đây là những điều cần biết về quan điểm của Kirk về đức tin, và cách ông tin rằng nó nên đan xen với gia đình và chính phủ.
.
Kirk chỉ trích sự phân ly giữa nhà thờ và nhà nước

Kirk chỉ trích sự phân ly giữa nhà thờ và nhà nước, nói rằng mặc dù ông không tin vào việc thành lập một nhà thờ quốc gia, nhưng ông cho rằng Cơ đốc giáo nên có ảnh hưởng đến đạo đức định hình việc lập pháp.
.
"Bởi vì đến một lúc nào đó, con người sẽ phải đưa ra quyết định về điều gì là tốt và điều gì là xấu. Cái gì được phép và cái gì không được phép. Và tôi nghĩ nhà thờ, hay Cơ đốc giáo, nên thông tin cho những quyết định đó," Kirk nói.
.


"Hãy cho tôi thấy một cuốn sách tốt hơn, một người thầy tốt hơn Kinh Thánh để tạo ra những công dân tốt," Kirk nói về sự ủng hộ của ông đối với việc trưng bày Mười Điều Răn trong các lớp học ở trường.

Kirk cũng bác bỏ các tôn giáo thờ nhiều hơn một vị thần, chẳng hạn như Ấn Độ giáo, nói rằng: "Khi bạn có nhiều vị thần, bạn sẽ có những đạo đức khác nhau. Và phương Tây phần lớn đã chấp nhận ý tưởng rằng có một chuẩn mực hành vi, hoặc một cách sống tốt nhất."

Khi được hỏi điều này có thể khiến những người Mỹ thuộc các tín ngưỡng khác bị xa lánh như thế nào, Kirk nói: "Tôi không tìm cách bao gồm tất cả, tôi tìm kiếm những gì tốt nhất cho bạn ấy. Và Mười Điều Răn là điều tốt nhất. Điều đó có xúc phạm một đứa trẻ Hindu không? Có thể xúc phạm, cũng có thể không. Nhưng nó cũng là lời nhắc nhở rằng họ đang sống ở một quốc gia đơn thần."

Quan điểm của Charlie Kirk về gia đình và phụ nữ trong hôn nhân phải "phục tùng [chồng] theo Kinh Thánh dạy."
.
Vào tháng 4, Kirk và vợ là Erika Kirk đã thảo luận về gia đình và đức tin trên "The Charlie Kirk Show." Họ đi sâu vào "sự phục tùng", một ý tưởng mà họ khuyến khích và gọi là "tuyệt đẹp" nhưng thừa nhận rằng nó có xu hướng gây ra tranh cãi và sự thất vọng từ các nhà phê bình.
.
"Phụ nữ nên tìm những người đàn ông có khả năng tự chủ, và đàn ông nên tìm những người phụ nữ sẵn sàng phục tùng, về cơ bản là một người phụ nữ không theo chủ nghĩa nữ quyền," Charlie Kirk nói.
.
Cô Erika đáp lại: "Toàn bộ chủ đề về sự phục tùng, từ đó thực sự khiến mọi người sôi sục. Nhưng nó đẹp. Hôn nhân trong bối cảnh đúng đắn thật đẹp đẽ vì chồng bạn sẽ từ bỏ mọi thứ và bất cứ điều gì vì bạn — một cách lành mạnh. Họ sẽ yêu thương, tôn trọng và trân trọng bạn hơn bất cứ điều gì. Họ sẽ gạt bỏ mọi ồn ào và tập trung vào vợ, con cái, gia đình."

Kirk thách thức các mục sư, khuyến khích ảnh hưởng của Cơ đốc giáo đối với chính phủ

Kirk thường chỉ trích nhà thờ Cơ đốc, nói rằng nhà thờ "chưa đủ táo bạo, dũng cảm hoặc mạnh mẽ như đáng lẽ phải vậy", và rằng các mục sư nên "chiến đấu mạnh mẽ hơn và chiến đấu quyết liệt hơn trong trận chiến tinh thần mà chúng ta đang tham gia".
.
Kirk lập luận rằng nhà thờ nên hướng dẫn công chúng về mọi quyết định, chẳng hạn như nên kết hôn với ai, quản lý tài chính như thế nào và bầu cho ai.
.
Kirk chỉ trích các nhà thờ đã không phản đối việc chính phủ đóng cửa trong đại dịch COVID-19 và các mục sư kìm hãm những bài giảng có khả năng gây tranh cãi vì sợ giáo dân bỏ đi. Năm 2022, Kirk nói rằng những nhà thờ "hèn nhát" như vậy chiếm phần lớn ở Mỹ, điều này đã thúc đẩy ông thành lập Turning Point Faith.
.
Ông kêu gọi những người theo dõi thách thức các mục sư của họ nếu họ không lên án phá thai, không giảng đạo về sự đặc biệt của nước Mỹ và không tôn vinh các cựu chiến binh.
.
Quan điểm của Kirk không được tất cả các Kitô hữu chia sẻ. Mục sư hệ phái Trưởng Lão (Presbyterian) Chris Pritchett của nhà thờ Trưởng Lão ở Salt Lake City, trong một bài đăng trên mạng xã hội kêu gọi lòng trắc ẩn sau vụ ám sát Kirk, đã viết: "Tôi biết rằng đối với nhiều người, chính trị và lời lẽ của Charlie Kirk rất khó nghe – thậm chí là đau đớn. ... Nhiều người trong hội đoàn của chúng tôi không đồng ý mạnh mẽ với quan điểm của ông, trong khi những người khác lại đánh giá cao ông. Không có gì trong số đó quan trọng vào lúc này."
.
Các mục sư Trưởng Lão khác đã chỉ trích "Mệnh lệnh Bảy Núi" (Seven Mountain Mandate), mà Kirk tuyên bố ủng hộ. Nhiệm vụ này, được truyền bá bởi các nhà lãnh đạo truyền giáo đầy lôi cuốn, tuyên bố rằng các Kitô hữu nên dẫn đầu trong bảy thể chế có ảnh hưởng của xã hội: tôn giáo, gia đình, chính phủ, giáo dục, truyền thông, nghệ thuật và kinh doanh.
.
Kirk có liên quan đến khái niệm này vào năm 2020 tại hội nghị hành động chính trị bảo thủ Conservative Political Action, khi ông ca ngợi Trump là một tổng thống "hiểu rõ bảy ngọn núi ảnh hưởng văn hóa".
 
NGUỒN:
Charlie Kirk wanted Christian faith to be his legacy. What did he believe?
Taylor Seely, Arizona Republic
https://www.azcentral.com/story/news/politics/arizona/2025/09/14/charlie-kirk-christian-religious-beliefs-shaped-advocacy/86116403007/ 
.



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Theo tin từ các viên chức, việc Bộ trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ Lloyd Austin vào bệnh viện đã được giữ bí mật chặt chẽ, từ cấp phó của ông cho đến cả Tổng thống Joe Biden, theo Reuters.
Một vụ nổ cửa phụ máy bay trên không đã đưa hãng sản xuất máy bay Boeing quay lại vị trí nhạy cảm mà các nhà đầu tư và ban điều hành luôn muốn né tránh – một lần nữa bị chính quyền kiểm soát chặt chẽ trong khi đang chờ chuẩn thuận cho các mẫu máy bay mới của dòng MAX, dòng máy bay bán chạy nhất của hãng, theo Reuters.
Tờ Wall Street Journal đưa tin các giám đốc điều hành và thành viên hội đồng quản trị tại các công ty của Elon Musk lo ngại về việc sử dụng ma túy của ông. Theo những người quen thuộc với vấn đề này, họ lo lắng thói quen sử dụng ma túy của ông "có thể gây ra những hậu quả lớn không chỉ cho sức khỏe của ông mà còn cho sáu công ty và khối tài sản hàng tỷ USD mà ông giám sát."
Hôm nay là tròn 3 năm bạo loạn 6/1/2021. Hôm nay Thứ Bảy 6/1/2024 đánh dấu kỷ niệm ba năm cuộc bạo loạn ngày 6 tháng 1 tại Điện Capitol Hoa Kỳ. Chồng của cô Ashli Babbitt (một phụ nữ bạo loạn bị cảnh sát bắn chết ngày 6/1/2021) đã nộp đơn kiện đòi bồi thường 30 triệu đôla vì người vợ quá cố của anh chỉ bạo loạn để ủng hộ Trump. Báo The Hill loan tin, đơn kiện đòi bồi thường 30 triệu USD đã được đệ trình hôm thứ Năm bởi nhóm hoạt động bảo thủ Judicial Watch thay mặt cho Aaron Babbitt, chồng của Ashli Babbitt (bị an ninh bắn chết khi bạo loạn): đơn kiện chống lại chính phủ Hoa Kỳ, cáo buộc Trung úy Cảnh sát Capitol Michael Byrd về hành hung, và sơ suất khi nổ súng vào Ashli Babbitt, một người ủng hộ cựu Tổng thống Donald Trump.
Một nhóm gồm 17 nhân viên trong ban vận động tái tranh cử năm 2024 của Tổng thống Biden đã ký vào một lá thư ẩn danh phản đối việc Biden ủng hộ chiến dịch Israel tàn sát người Palestine ở Gaza. Bức thư có đoạn: “Đồng lõa trong cái chết của hơn 20.000 người Palestine, trong đó có 8.200 trẻ em, đơn giản là không thể biện minh được”.
Croatia gia nhập khu vực đồng euro và Schengen. Hỗn loạn tại các trụ sở của chính quyền Brazil. Thổ Nhĩ Kỳ động đất làm hơn 50.000 người chết . Lệnh bắt giữ Putin ...
Trong năm 2023, những sự kiện kinh tế chính trị chiếm hầu hết những trang báo chính. Chuyện ông Trump, chuyện Israel-Hamas, chuyện Nga-Ukraine là chủ đề chính để thiên hạ bàn tán. Không mấy ai để ý đến những thành tựu khoa học kỹ thuật. Một phần có thể là vì năm 2023 không có những phát minh mang tính đột phá kiểu như mạng internet, con chip điện tử của những thập niên trước. Tuy nhiên, nhiều thành tựu khoa học của năm qua được đáng giá là có ảnh hưởng lớn đến đời sống của nhân loại.
Bên cạnh việc đi du lịch, thời gian quây quần bên gia đình và những lễ hội tưng bừng, mùa lễ cũng có liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bịnh tim, đột quỵ và nhịp tim không đều. Theo một nghiên cứu được trình bày tại British Cardiovascular Society đầu năm nay, kỳ nghỉ lễ năm nay có thể còn nguy hiểm hơn bình thường vì Giáng sinh rơi vào thứ Hai. Nghiên cứu mới phát hiện rằng nguy cơ lên cơn đau tim vào thứ Hai cao hơn so với các ngày khác trong tuần.
Mỗi năm, ở Hoa Kỳ có nửa triệu người chết vì các nguyên nhân liên quan đến hút thuốc, trong khi ước tính có khoảng 16 triệu người đang sống với các bệnh mãn tính liên quan đến hút thuốc lá, như bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, các bệnh tim mạch, đột quỵ hoặc ung thư. Những rủi ro của việc hút thuốc thì chắc ai cũng đã biết rõ, nhưng cai thuốc vẫn là một việc rất khó khăn, khiến nhiều người bỏ cuộc giữa chừng; họ cho rằng dù gì thì sức khỏe cũng đã tổn thương rồi. Tuy nhiên, theo nhiều nghiên cứu, cai thuốc luôn có nhiều lợi ích.
Vào tháng 6, Kamilla Murashova bị phạt 30.000 rúp, tương đương khoảng 330 USD, sau khi một người lạ đi trên cùng chuyến tàu điện ngầm báo cáo cảnh sát về những phù hiệu trên chiếc ba lô màu đỏ hàng ngày của cô. Một biểu tượng mô tả dấu hiệu hòa bình. Một biểu tượng khác là chữ “Không chiến tranh.” Biểu tượng thứ ba mô phỏng bầu trời xanh và cánh đồng lúa mì màu vàng - màu của lá cờ Ukraina. Hành vi phạm tội của cô ấy là gì? Làm mất uy tín của quân đội Nga.
Rất nhiều người đăng nhập vào mạng xã hội mỗi ngày. Nhưng ngày càng ít người thực sự đăng bài. Isaiah Hug dành khoảng hai giờ mỗi ngày để lướt Instagram, nhưng bài đăng cuối cùng của anh trên tường của anh ấy là hơn một năm trước. Anh thỉnh thoảng đăng những câu chuyện và những câu chuyện này sẽ biến mất sau 24 giờ.
Lịch sử kinh tế của Mỹ là chu kỳ giữa sự các đợt tăng trưởng và suy thoái kinh tế. Gần đây nhất là sự tăng trưởng kinh tế từ thời Tổng Thống Obama, kéo dài sang thời Tổng Thống Trump trước khi đại dịch Covid-19 xảy ra. Tổng Thống Biden nhậm chức trong thời điểm nền kinh tế Mỹ bắt đầu có những dấu hiệu suy thoái. Theo các nhà hoạch định chính sách, hiếm khi các chính sách giảm lạm phát được áp dụng mà không xảy ra suy thoái. Nhưng có vẻ như lần này điều này có thể xảy ra.
Chính sách di dân luôn là một vấn đề nóng bỏng trong nhiều thế hệ ở Hoa Kỳ và trên toàn thế giới. Nhưng làn sóng người dân rời bỏ nhà cửa, đi bằng đường bộ hoặc đường biển vào năm 2023, gây ra những cuộc khủng hoảng di dân này đến những cuộc khủng hoảng di dân khác ở nhiều khu vực. Những tranh cãi về chính sách di dân đã dẫn đến những xung đột chính trị trong nước và xung đột về ngoại giao.
Nhân dịp Xuân Giáp Thìn 2024, kính mời quý vị đến tham dự buổi văn nghệ đón xuân do Paris by Night tổ chức vào ngày Chủ Nhật 18 tháng 2, 2024 qua hai suất lúc 2:30 chiều và 7:30 tối trên sân khấu rạp Pechanga Casino. Chúng ta đang ở ngưỡng cửa mùa Xuân mới. Mùa của vạn vật bừng tỉnh sau giấc đông miên và cây cối chuẩn bị đón xuân với các chồi nụ biếc. Mọi người chúng ta đều cảm thấy nguồn sống mới lại quay về chảy mạnh trong tâm hồn mình. Xuân là sức mạnh tạo sinh lực cho muôn loài. Xuân là lúc chúng ta nở nụ cười, dang tay chào đón năm mới, gửi lời chúc tụng nhau, nhìn nhau bằng những ánh mắt tràn đầy niềm vui. Xuân năm nay là Xuân Giáp Thìn. Năm con rồng là năm mọi người Việt tin là một năm tốt cho mọi điều. Paris by Night rất hân hạnh cống hiến quý vị một chương trình văn nghệ tuyệt vời với chủ đề “Xuân Vui Ca”.
Câu Lạc Bộ Hùng Sử Việt tổ chức họp mặt Tân Niên tại Thư Viện Việt Nam, thành phố Garden Grove, lúc 11 giờ sáng, thứ hai ngày 1/1/2024. Từ 9 giờ sáng, những tà áo dài rực rỡ đến từ San Diego. Trưởng đoàn là ông Nguyễn Văn Lực, Câu Lạc Bộ Hùng Sử Việt San Diego. Phái đoàn gồm có nhiều ca sĩ tài tử, những nhà giáo, những người quan tâm đến tiếng Việt, bảo toàn văn hóa Việt Nam. Câu Lạc Bộ Hùng Sử Việt Nam California gồm có cô Quỳnh Hoa, giáo sư Phạm Thị Huê, kỹ sư Phạm Kim Long. Nhiều hội đoàn, người lớn tuổi nhất có lẽ là giáo sư Dương Ngọc Sum, giáo sư Trần Huy Bích.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.